Posts Tagged ‘Άρις Καζάκος’
Άρις Καζάκος: “Γενική απεργία διαρκείας και μποϊκοτάζ στις τράπεζες-’κουκουλοφόρους’”
Ο καθηγητής Εργατικού Δικαίου του ΑΠΘ Άρις Καζάκος
Αρκετά πέρα από τα δυτικότερα σύνορα της Γηραιάς Ηπείρου, στα σύνορα Μεξικού-Ηνωμένων Πολιτειών, βρίσκεται μια από τις ζώνες των χαμένων ψυχών. Εκεί, μακριά από τα βλέμματα του δυτικού κόσμου, στη ζώνη του εργατικού λυκόφωτος, άνθρωποι-σκιές παράγουν φθηνά προϊόντα για τη Δύση. Εκεί, κανείς δεν σηκώνει κεφάλι στην εργοδοσία, ανήλικα παιδιά δουλεύουν με πλαστά χαρτιά και οι έγκυοι κρύβουν την εγκυμοσύνη για να μην απολυθούν. Η εργοδοσία απολαμβάνει φορολογική ασυλία, ενώ οι εργαζόμενοι ζουν σε άθλιες παραγκουπόλεις μέσα στη μόλυνση από τα βιομηχανικά απόβλητα, χωρίς καθαρό νερό, χωρίς ηλεκτρικό ή και σχολεία. Εκεί για να αγοράσεις ένα λίτρο γάλα πρέπει να δουλεύεις δύο ώρες και το πλήρες γεύμα είναι άπιαστη πολυτέλεια. Είναι οι περιοχές των μακιλαδόρας, των βιομηχανικών μονάδων όπου εργάζονται 1,3 εκατ. Μεξικανοί και όπου δεν εφαρμόζεται κανένας από τους νόμους για την προστασία του εργαζομένου που γράφτηκαν στο αίμα της Βιομηχανικής Επανάστασης. Η επιλογή είναι μεταξύ ανεργίας και δουλείας.
Σήμερα, αυτή η μέχρι πρότινος μακρινή εφιαλτική πραγματικότητα ίσως αποτελεί προβολή στο ευρωπαϊκό εγγύς μέλλον. Στις Ειδικές Οικονομικές Ζώνες που προωθεί ο Γερμανός αντικαγκελάριος Φίλιπ Ρέσλερ οι εργαζόμενοι θα είναι σκιές βγαλμένες από την εποχή της δουλοπαροικίας. Εκεί δεν θα εφαρμόζεται ούτε το Κοινοτικό ούτε το γηγενές εργατικό Δίκαιο, μας λέει ο καθηγητής Εργατικού Δικαίου του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης Άρις Καζάκος. Και το πείραμα της αποδόμησης του ευρωπαϊκού κοινωνικού κράτους έχει ξεκινήσει από την Ελλάδα, με την αποσάθρωση των συλλογικών συμβάσεων και το κοινωνικό ολοκαύτωμα του Μνημονίου – που βρίσκεται μόνο στην αρχή του. Και ο καθηγητής προειδοποιεί: «Οι άνθρωποι πρέπει να καταλάβουν ότι αν δεν αντιδράσουν σήμερα, αυτό που τους περιμένει είναι πολύ χειρότερο από αυτό που τους έχει συμβεί μέχρι τώρα»…
Απεργία διαρκείας και στάση πληρωμών σε όλα για μεγάλο χρονικό διάστημα είναι δύο από τους τρόπους αντίδρασης που προτείνει. Και συμπεραίνει ότι η μόνη ευκαιρία που δίνει αυτή η κρίση είναι για να αναλογιστούμε οι άνθρωποι της επιλογές μας…
“Απόλυση με φερετζέ», είχε χαρακτηρίσει σε άλλη συνέντευξή του την εργασιακή εφεδρεία ο Άρις Καζάκος, πυροδοτώντας μια δημόσια συζήτηση που ανάγκασε τελικά σε μικρή τροποποίηση του σχετικού νόμου. Τον ρωτώ πώς με την εφεδρεία παραβιάζεται το Εργατικό Δίκαιο.
«Αυτοί που μπαίνουν σε εφεδρεία μπαίνουν σε μια διαδικασία άμεσης απώλειας της θέσης εργασίας και συγχρόνως σε ένα καθεστώς στήριξης που μοιάζει αρκετά με το επίδομα ανεργίας του ΟΑΕΔ», μου απαντά. «Επομένως, από την άποψη αυτή ο όρος εφεδρεία ήταν ψευδεπίγραφος και επιχειρείται να συγκαλυφθεί με αυτόν το γεγονός ότι έχουμε να κάνουμε με απολύσεις».
Απολύσεις που αντίκεινται στο Εργατικό Δίκαιο;
«Οι απολύσεις υπάγονται σε ένα σύνολο κανόνων Δικαίου, οι οποίοι εγγυώνται την προστασία της θέσης εργασίας έμμεσα, θέτοντας αυστηρές προϋποθέσεις στον εργοδότη ο οποίος θέλει να ασκήσει το δικαίωμα καταγγελίας για να λύσει την εργασιακή σχέση. Με την εφεδρεία λοιπόν μπαίνουμε σε ομαδικές απολύσεις χωρίς την τήρηση των εγγυήσεων του νόμου.
Και οι εγγυήσεις του νόμου είναι πολλές. Πρώτα και κύρια, ο νόμος επιβάλλει όταν ο εργοδότης ασκεί το δικαίωμα καταγγελίας, να πληρώνει ανάλογη αποζημίωση απόλυσης.
Το δεύτερο είναι ότι πρόκειται για ομαδικές απολύσεις, και, ειδικά γι’ αυτές, και το κοινοτικό και το ελληνικό Δίκαιο προβλέπουν την τήρηση πρόσθετων προϋποθέσεων προκειμένου να είναι έγκυρες: για παράδειγμα, να υπάρξει προηγουμένως πληροφόρηση των εργαζομένων και διαβούλευση μαζί τους για όλα αυτά τα θέματα, για τους λόγους που υπαγορεύουν αυτό το μέτρο, για το πώς θα μπορούσαν να αμβλυνθούν οι επαχθείς για τους εργαζομένους συνέπειες, έτσι ώστε να μπορέσουν και αυτοί να προετοιμαστούν και να προσαρμοστούν στη νέα κατάσταση, αναπροσανατολίζοντας τη ζωή τους αλλά και την αναζήτηση εργασίας.
Η εφεδρεία λοιπόν, όπως ρυθμίζεται από το νόμο 4024 του 2011 μας εισάγει σε ένα καθεστώς απολύσεων χωρίς την τήρηση καμιάς από τις προϋποθέσεις του νόμου. Η συζήτηση που άνοιξε εκείνη η συνέντευξή μου οδήγησε σε μία μικρή διόρθωση. Αναγνωρίστηκε από τον νομοθέτη στο τελικό κείμενο του νόμου το γεγονός ότι εδώ πρόκειται στην πραγματικότητα για απολύσεις, γι’ αυτό και ορίστηκε με το νόμο ότι το να τεθεί ο εργαζόμενος σε εφεδρεία και το να ενταχθεί σε αυτό το πρόγραμμα καταβολής του 60% του βασικού μισθού θεωρείται ως προειδοποίηση καταγγελίας, έτσι ώστε να υπάρξει μια μικρή προσέγγιση στο δίκαιο της καταγγελίας που διέπει γενικά τις απολύσεις, αλλά αυτή η προσέγγιση είναι μικρή.
Επομένως, παραμένει το μεγάλο ζήτημα ότι έχουμε να κάνουμε με απολύσεις χωρίς την τήρηση των εγγυήσεων του νόμου.
Δικαιολόγησαν όμως τις ομαδικές απολύσεις με το επιχείρημα πως έχουμε έναν διογκωμένο δημόσιο τομέα…
Οι απολύσεις, τελικά, είναι αδικαιολόγητες. Γιατί η προϋπόθεση που αναφέρετε από την οποία εκκινεί ο νομοθέτης δεν έχει καμία απολύτως βάση. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, που είναι γενικώς αξιόπιστα, η Ελλάδα είναι κάτω του κοινοτικού μέσου όρου σε σχέση με τον αριθμό προσωπικού που απασχολείται στον ευρύτερο δημόσιο τομέα. Αυτό που υπάρχει στην Ελλάδα ως πρόβλημα και έχει διαγνωστεί εγκαίρως είναι η ανισοκατανομή αυτού του προσωπικού. Δηλαδή, σε άλλες υπηρεσίες και φορείς το προσωπικό περισσεύει και σε άλλες είναι ελλιπές – στην υγεία, στην εκπαίδευση, στους παιδικούς σταθμούς, στη φροντίδα της τρίτης ηλικίας.
Από αυτή τη άποψη λοιπόν δεν υπάρχει καμία δικαιολόγηση για τέτοιες απολύσεις ομαδικές και ο υποκρυπτόμενος λόγος, ο περιορισμός των δαπανών του δημοσίου, δεν μπορεί να αποτελεί επαρκή δικαιολογητικό λόγο απολύσεων. Έχει κριθεί ότι τα ταμειακά προβλήματα του δημοσίου δεν μπορούν ποτέ να αποτελούν λόγο περιορισμού ατομικών και κοινωνικών δικαιωμάτων.
